Innovaco’s Weblog

Assertiviteit is een belangrijke eigenschap die elke manager moet bezitten.

Assertief zijn houdt gewoonlijk in dat iemand zijn eigen mening en de opinie van anderen respecteert en opkomt voor zichzelf. Het betekent ook dat hij zijn eigen gevoelens begrijpt en in de omgang met anderen eerlijk en direct is. Een assertieve houding uit zich op in het oogcontact, de gelaatsuitdrukking, de houding, de stem.
Een assertieve houding helpt om duidelijkheid te scheppen in tal van vervelende situaties. Bovendien voorkomt assertief gedrag dikwijls het opkroppen van gevoelens.

Assertief in de organisatie
Van een assertieve manager wordt daarbij méér gevraagd dan slechts op te komen voor diens eigen belangen. Een assertieve manager staat midden in de organisatie. Hij heeft te maken met tegenstrijdige belangen binnen de organisatie .Assertieve mensen zijn direct en eerlijk, respecteren zichzelf en anderen, kennen hun eigen behoeften, kennen hun eigen rechten, komen op voor hun rechten, nemen verantwoordelijkheid op voor hun eigen daden, gaan confrontaties niet uit de weg en vatten afwijzingen niet persoonlijk op.

Direct maar niet bedreigend
Het is aan de assertieve manager belangrijk om de verschillende belangen tegen elkaar af te wegen en vervolgens op assertieve wijze op te komen voor zijn standpunten. Assertiviteit is niet hetzelfde als een agressieve of halsstarrige opstelling. Een assertieve manager is direct, maar absoluut niet bedreigend. In zijn opstelling toont hij respect, zowel voor de ander als voor zichzelf. Hij geeft blijk van goed zijn besluiten te overwegen. Hij staat tegelijkertijd open voor de meningen van anderen.

Hoe uit uw assertiviteit zich?
Veel managers vinden soms van zichzelf dat zij assertief zijn, omdat zij niet zwichten voor de eisen en verwachtingen van hun personeel. De medewerkers ervaren deze opstelling wellicht als star. Zij zien uw opstelling zeker niet als assertief, maar juist als een meelopen met de meningen van het bestuur van de organisatie. De medewerkers verwachten van hun leidinggevende dat hij zich juist hard maakt voor de belangen van de afdeling en het personeel.

Personeel versus organisatie
Assertief zijn houdt in dat u de juiste overwegingen maakt aan de hand van de informatie van de verschillenden partijen en uw keuzes krachtdadig en direct verwoordt met een duidelijke motivatie van uw beslissingen. U toont daarmee dat u wel degelijk rekening houdt met de standpunten van iedereen.

Geen woorden, maar daden
Een assertieve manager wordt ook wel daadkrachtig genoemd. Dit betekent dat de assertieve manager zijn opstelling niet alleen verbaal kenbaar maakt, maar dat zijn overtuigingskracht vooral ook door zijn daden wordt gerealiseerd. Om met overtuiging te kunnen spreken dient u er allereerst voor te zorgen dat u zich ook assertief toont! Spreek met overtuiging en laat zien dat u ook wilt waarmaken waarover u spreekt. Een goede techniek om uw boodschap over te brengen is die van de herhaling. Breng de kern van de boodschap en herhaal die nadien op kalme en zelfde toon zodat de boodschap uiteindelijk doordringt tot de luisteraar.

Zo toont u zich assertief:Zelfkennis blijft cruciaal.
Uw assertiviteit reflecteert zich eerder via uw presentatie dan via uw woordgebruik. U wilt de indruk geven dat u een weloverwogen keuze heeft gemaakt en staat voor de beslissing die u heeft genomen. Gebruik uw lichaam op de volgende overtuigende manier:

Spreek duidelijk en luid genoeg!
Het is belangrijk dat uw boodschap duidelijk over komt. Spreek daarom rustig en met krachtige stem en vat uw verwoordingen samen. Als anderen u willen onderbreken kunt u door uw stemvolume te verhogen laten merken dat u nog niet bent uitgesproken. Snel spreken duidt op spanning of haast en zelfs op een gebrek aan zelfvertrouwen.

Oogcontact
Als u een ander recht in zijn ogen kijkt, terwijl u uw mening duidelijk maakt, komt u zeer resoluut over. Dit lijkt eenvoudig, maar het is goed om te beseffen dat we onder stress onwillekeurig juist de verkeerde signalen uitsturen; we ontwijken de blik van de ander, vooral als hij afkeurend reageert of druk uitoefent. U moet de andere persoon in de ogen kijken, maar niet zo direct dat hij het gevoel krijgt aangevallen te worden.

Gezichtsuitdrukking
Om assertief over te komen hoeft u niet een boze gezichtsuitdrukking te laten zien. Het is vaak zelfs goed om met een vriendelijke glimlach te vertellen wat u vindt. Glimlachen heeft een goed effect omdat u daarmee zelfverzekerdheid en stressbestendigheid toont. Sommige mensen vinden het pijnlijk om iemand tegen te spreken. Ze proberen de situatie liever met een verlegen grijns te redden. Daarmee wordt de stelligheid van hun woorden sterk afgezwakt.

Houding: zitten of staan
Als u uw mening op een assertieve manier wilt duidelijk maken, is het belangrijk dat u een overtuigende houding aanneemt. Maak een bewuste keuze of u blijft zitten of gaat staan. Als u blijft zitten, is dit uitnodigend voor reactie en discussie. De gelijke hoogte waarop u zich bevindt zorgt ervoor dat een dialoog gemakkelijk kan plaatsvinden. Als u geen prijs stelt op interruptie, kunt u beter gaan staan om uw standpunt te presenteren.

Lichaamstaal
Lichaamstaal speelt ook een belangrijke rol bij assertiviteit. Gebruik vooral korte stevige gebaren om uw woorden kracht bij te zetten. Sommige gebaren kunnen een negatieve indruk geven als ze veel worden toegepast. Gebaren maken met uw vinger (wijzen in de lucht), met uw hand of met uw gebalde vuist worden vaak als aanvallend, onvriendelijk en zelfs agressief ervaren. Er zijn meer passende gebaren die wel krachtig overkomen, maar minder bedreigend zijn. U kunt uw woorden samenvatten door uw handen naar elkaar toe te brengen. Vriendelijke expressie vermindert vaak de agressieve lading van sommige gebaren.

Afstand en aanraking
Als u in een discussie de afstand tot de ander verkleint, door bijvoorbeeld naar voren te leunen, toont u aan dat u niet bang bent voor andermans mening. Licht aantikken van iemands arm of schouder is meestal voldoende om iemands weerstand te breken.

Training
Het aanleren en vooral het zich eigen maken van een assertieve houding is niet eenvoudig. Door veel te oefenen is het mogelijk om zelfverzekerd gedrag aan te leren waarbij u directe confrontaties niet meer uit de weg zult gaan. Als u assertiever wilt worden kunt u daarvoor bijvoorbeeld een training volgen. Bij assertiviteitstrainingen wordt u geleerd hoe u op een andere manier kunt reageren op verschillende situaties. Daar lichaamstaal een zeer belangrijke rol speelt bij het aannemen van een assertieve houding, wordt tijdens een goede assertiviteitstraining ook veel aandacht besteed aan non-verbale aspecten. Als u zich traint in assertief gedrag zal u makkelijker en efficiënter communiceren met anderen en zult u zelf met meer respect worden behandeld.
meer info op serendipitynet.be